Метеорологик күренешләрнең интенсивлыгы турында консультация-кисәтү
2026 елның 19 февралендә төнлә һәм иртән Татарстан Республикасы территориясендә һәм Казан шәһәрендә кайбер урыннарда томан һәм һава температурасының -25.. -29 ˚ кадәр төшүе көтелә
Температура түбән булганда:
Туңудан саклану өчен кирәк булмаганда урамга чыкмаска, балаларны, йорт хайваннарын озак вакыт урамда булуыннан һәм ерак сәфәрләрдән тыелып торырга кирәк.
Туңу куркынычының төп факторлары: тыгыз һәм дымлы кием һәм аяк киеме, кан тамырлары белән проблемалар, алкоголь белән исерү, шулай ук хәлсезлек һәм артык ару. Салкыннан саклану өчен күп катлы киенегез – һава катламнары җылыны тотып тора, җылы буяулар һәм йон оекбашлар киегез – алар дым сеңдерә, аякларыгызны коры калдырып, салкынга җылы бияләйләр, баш киеме һәм шарфсыз чыкмагыз; даими актив хәрәкәтләр кирәк.
Көчле салкыннарда еракка йөрмәү яхшырак. Юл-транспорт һәлакәтләре һәм автомобиль механизмнарында кинәт төзексезлекләр куркынычы кискен арта. Ерак арага йөрүче машина йөртүчеләргә шулай ук үз куркынычсызлыкларын истә тотарга кирәк - сезон буенча киенергә, җылы кием һәм аяк киеме турында онытмаска, кайнар чәй алырга, мөмкин булганча ягулык запасы булырга тиеш.
Күз күреме начар булган шартларда автомобильдә хәрәкәт иткәндә артык үзгәртеп корулардан, узып китүләрдән, узып китүләрдән баш тартырга кирәк.
Кинәт тормозлаулардан сакланырга кирәк: туктарга кирәк булганда тизлекне салмак кына киметергә кирәк. Тормоз педаленә берничә тапкыр басарга кирәк, шуның белән сезнең арттан хәрәкәт итүче автомобиль йөртүчеләрне кисәтә торган сигнал бирергә кирәк. Мөмкин булганча сәфәрләрдән качыгыз, табигатьтә озак сәфәрләрдән баш тартыгыз.
Туңганда беренче ярдәм:
Әгәр бу өшү икән-тиешенчә җылыныгыз, җылы бүлмәдә бер-ике сәгать утырыгыз, ашагыз. Өшегән очракта - кичекмәстән табибка мөрәҗәгать итегез.
Юешләнгән киемнәрне салыгыз да җылы одеялларга төренегез. Зыян күргән тән участокларына тимәскә! - Җылы суда җылытыгыз. Суның температурасы 40-42 0С. әгәр термометр булмаса, кулыгызны терсәк тиңентен суга батырыгыз. Кайнар булмаса-температура туры килә. Өшегән участокны суга батырыгыз һәм тирегез алсуланып, сизгерлеге кайтканчы тотыгыз. Зарарланган участок савыт-саба стеналарына орынырга тиеш түгел. Әгәр бит яки колаклар өшегән булса, җылы компрессларны йомшак сөлге белән ясагыз (суда чылатырга һәм сыгарга). Тире алсулану белән киптерегез һәм зарарланган урынны чиста материягә төрегез.
Әгәр бу аяк яки кул икән, участокны киптерү һәм зарарланган тире аша инфекция үтеп кермәсен өчен, һәр бармакны урарга яки бармаклар арасына мамык салырга кирәк. Алкогольдән башка теләсә нинди җылы эчемлекләр эчегез. Бу тәннең нормаль температурасын торгызырга һәм кан әйләнешен яхшыртырга ярдәм итәчәк.
Томан вакытында:
Әгәр дә Сез табигатьтә томан тыгызлануын сизсәгез, урманда яки сулыкларда ориентацияне югалтмас өчен чаралар күрергә кирәк. Томан барлык юл хәрәкәтендә катнашучыларга куркыныч тудыра. Машинада томан вакытында хәрәкәт иткәндә, узып китүдән, алда барудан баш тартырга кирәк. Томан шартларында юл-транспорт һәлакәтләренең күбесе алда хәрәкәт итүче транспорт чарасы белән була.
. Кинәт тормоздан сакланырга кирәк: туктату кирәк булса, тизлекне әкренләп киметергә кирәк. Тормоз педаленә берничә тапкыр басарга, шуның белән сезнең артыгызда хәрәкәт итүче автомобиль йөртүчеләрне кисәтүче сигнал бирергә кирәк. Томанда хәрәкәт иткәндә машина йөртүчеләрнең аруы арта, сак булу артык булмас.
Мөмкин булса, ерак араларга барудан баш тартыгыз.
Күз күреме начар булган шартларда автомобильдә хәрәкәт иткәндә, узып китүдән, алда барудан баш тартырга кирәк.
Кинәт тормоздан сакланырга кирәк: туктарга кирәк булса, тизлекне әкренләп киметергә кирәк. Тормоз педаленә берничә тапкыр басарга, шуның белән сезнең артыгызда хәрәкәт итүче автомобиль йөртүчеләрне кисәтүче сигнал бирергә кирәк.
Мөмкин булса, сәяхәтләрдән сакланыгыз, табигатьтә озак йөрүдән баш тартыгыз
Машина йөртүчеләргә
Машина йөртүчеләргә, аеруча ерак араларга сәяхәт итәргә ниятләүчеләргә, үз автомобиленең техник торышына аерым игътибар бирергә кирәк. Киләсе тәүлек өчен һава торышын ачыклагыз - икесе, сәяхәт вакытына карап. Салкын сезонда озак йөрер алдыннан, машинаны җылылык белән изоляцияләү турында алдан кайгыртыгыз. Сәяхәт алдыннан двигатель һәм батарея эшләвен тикшерегез, ягулык саклагыз, яхшы антифриз тутырыгыз. Тикшерелмәгән ягулык салу станцияләрендә ягулык салмаска кирәк, чөнки сыйфатсыз ягулык явыз шаяру уйный ала. Җылы әйберләр һәм продуктлар белән алдан сакланырга кирәк, кәрәзле телефон өчен зарядлау җайланмасын онытмагыз.
Насос, тарту тросы, баллон ачкычы һәм домкрат барлыгын тикшерегез
Китәр алдыннан насос, тарту тросы, баллон ачкычы һәм домкрат барлыгын тикшерегез. "Кабызу" өчен чыбыклар җыелмасын багажникка ташларга кирәк. Әгәр чаралар мөмкинлек бирсә - компакт литий батареясы нигезендә җибәрү-зарядлау җайланмасы булу начар түгел.
Авария комплекты
Авария комплектында: кәрәзле телефонга зарядлау җайланмасы һәм запас батарея, җылы кием һәм одеяллар, кар һәм бозны тәрәзәдән чыгару өчен щетка, кирәк булган очракта тәгәрмәчләрне кардан азат итү өчен кечкенә көрәк булырга тиеш; кулдан ясалган фонарь һәм аңа батареялар җыелмасы, аптечка, азык-төлек һәм эчемлек, балта һәм катлау арасы, "коры ягулык" төрү, зажигалка, мини-мич һәм котелоклар.
Билгеләнгән маршрут һәм якынча килү вакытын хәбәр итегез
Сәяхәт алдыннан гаилә әгъзаларына, күршеләргә, дусларга билгеләнгән маршрут һәм якынча кайту вакыты турында хәбәр итәргә кирәк. Әгәр юлда проблема килеп чыкса, заманча элемтә чараларын кулланырга кирәк - бу коткару бүлекчәләренең җавап бирү вакытын сизелерлек тизләтәчәк. Коткаручыларга мөрәҗәгать иткәндә урнашу урынын, җирлекнең аерым билгеләрен, машинадагы кешеләр санын, яшен, авырулар, балалар бармы-юкмы икәнен күрсәтергә кирәк. Батарея зарядын экономияләү өчен чаралар күрү.
Әгәр трассада транспортыгыз ватылса
Автомобиль алдында һәм аның артында кисәтү билгеләрен куегыз, бу киселгән агач яки аерыла торган әйберләр булырга мөмкин. Машина эшләсә, вентиляцияне тәэмин итү һәм углерод газыннан агулануны булдырмау өчен пыяла ачарга кирәк. Машинаны озак туктату яки төн үткәрү өчен җилгә каршы куярга кирәк, шуңа күрә газлар кабинаның һәм салонның ачык тәрәзәләренә төшмәсен өчен. Үз куркынычсызлыгыгыз өчен җил юнәлешен дә вакыт-вакыт тикшерергә кирәк. Чыгарылма торбаның боз белән ябылмавын һәм аны кар белән капламавын күзәтү дә мөһим. Әгәр дә автомобиль ватылса, куркуга төшмәгез, "101" ашыгыч оператив хезмәтнең бердәм номерын терегез, проблемагыз турында хәбәр итегез һәм координаталарыгызны хәбәр итегез. Җылылыкны саклау һәм булган азык-төлек запасларын экономияләп куллану чараларын күрегез. Утын сакларга тырышыгыз, алар булмаганда ягулык материалларын яндырырга мөмкин - алар гадәттә шактый күп була.
Бозлавык вакытында
Аз йөри торган аяк киеме әзерләгез. Сак, ашыкмыйча, өслекнең тигезсезлеген исәпкә алып, бөтен табанга басыгыз. Өлкәннәргә каучук очлы таяк яки очлы шиплы махсус таяк кулланырга киңәш ителә. Әгәр дә Сез тайып китсәгез, егылу биеклеген киметү өчен утырыгыз.
Боз барлык юл хәрәкәтендә катнашучыларга җитди куркыныч тудыра. Машина йөртүчеләр кинәт тормоздан сакланырга тиеш: туктарга кирәк булса, тизлекне әкренләп киметергә кирәк. Тормоз вакытында берничә тапкыр тормоз педаленә басыгыз, шуның белән сезнең артыгызда хәрәкәт итүче автомобиль йөртүчеләрне кисәтүче сигнал бирегез. Автомобильнең техник торышына, аеруча тормоз системасына һәм шиналарның торышына игътибар итәргә кирәк. Бөтен оптика эш хәлендә булырга тиеш. Тукталышларда югары күренүчән жилет кулланалар.
Мөмкин булса, ерак араларга барудан баш тартыгыз.
Җәяүлеләргә урам аша билгеләнгән җәяүлеләр кичү урынында гына үтәргә киңәш ителә. Хәрәкәт итүче транспорт алдында трассаны узып китмәскә, чөнки юлның тайгак өслеге аркасында автомобильнең тормоз юлы сизелерлек арта. Транспорт агымына таба гына хәрәкәт итү. Югары күренүчәнлек жилетын куллану яки киемгә чагылдыргыч элементлар беркетү.
Теләсә нинди афәт булган очракта, сез һәрвакыт ашыгыч ярдәм хезмәтенә шалтыратуның бердәм номерына - "112" гә мөрәҗәгать итә аласыз. Шалтыратулар тәүлек әйләнәсендә һәм шәһәр һәм кәрәзле телефоннардан бушлай кабул ителә.