Татарстан Республикасы территориясендә метеорологик күренешләрнең интенсивлыгы турында консультация-кисәтү
Хөрмәтле гражданнар! «Татарстан Республикасы Гидрометеорология һәм әйләнә-тирә мохитне мониторинглау идарәсе» ФДБУ хәбәр итә:
Татарстан Республикасы территориясендә һәм Казан шәһәрендә 2022 елның 2 гыйнварында иртән, көндез һәм кич урыны белән көтелә:
- көчле кар;
-төньяк-көнбатыштан исүче җилнең тизлеге секундына 15-16 м.;
-500-1000 метрга кадәр күрү сәләте начараю белән буран;
- юлларда кар көртләре.
Россия ГТХМның Татарстан Республикасы буенча баш идарәсе киңәш итә:
Буран – атмосфера күренеше, карның җир өстеннән җил белән себерелүе. Җәяүле буран вакытында яңа яуган кар бөртекләре кар капламы өстеннән 1,5-2 м га кадәр җиңелчә күтәрелә;
астан себерә торган буран вакытында - җил тизлеге көчле һәм кар бөртекләренең 2-3 м га кадәр күтәрелүе күзәтелә;
гомуми буран вакытында көчле җил исә (гадәттә, 10 м/с тан артыграк), кар ява һәм күрү ераклыгы начарлана (кайвакыт 100 м га кадәр һәм кимрәк).
Һава температурасы түбән (-15 °C тан түбән) булганда, көчле буранны кар бураны дип атыйлар.
Кар бураны булганда:
Тәрәзәләрне, ишекләрне, түбә капкачларын һәм вентиляция тишекләрен тыгыз ябыгыз. Тәрәзә пыялаларын, тәрәзә капкачлары яки калканнар белән каплагыз. Автономияле яктырту чараларын - фонарьлар, керосин лампалары, шәмнәр әзерләгез. Һава ташкыны басып алырга мөмкин булган әйберләрне ачык балконнардан алып куярга кирәк.
Радиоалгычларны һәм телевизорларны кабызыгыз - алар буенча яңа мөһим мәгълүмат булырга мөмкин. Җиңел төзелешләрдән тагын да ныграк биналарга күчегез. Кар чистарту инструментлары әзерләгез.
Көчле буран вакытында бинадан чыкмаска кирәк. Әгәр шулай да ихтыяҗ туса, гаилә әгъзаларына яки күршеләргә әйтегез, сез кая барасыз һәм кайчан кайтасыз.
Автомобильдә бары тик зур юллар һәм шоссе буйлап гына хәрәкәт итәргә мөмкин. Машинадан чыкканда күз күреме чикләреннән китмәгез. Юлда туктап, тревога сигналын өзек-өзек гудоклар белән бирегез, капотны күтәрегез яки антеннага якты тукыма элегез, автомобильдә ярдәм көтегез. Шул ук вакытта моторны кабызылган килеш калдырырга, вентиляцияне тәэмин итү һәм ис газы белән агулануны булдырмау өчен пыяланы азрак ачыгыз.
Әгәр дә сез, җәяү торак пункттан тыш хәрәкәт итеп, беренче туры килгән йортка керсәгез, сезнең урнашкан урыныгызны ачыклагыз һәм, мөмкин булганча, буран беткәнне көтегез. Әгәр көчләрегез ташланса, качу эзләгез һәм шунда калыгыз. Таныш булмаган кешеләр белән элемтәдә сак булыгыз, чөнки стихияле бәла-казалар вакытында автомобильләрдән, фатирлардан һәм хезмәт бүлмәләреннән урлаулар саны кискен арта.
Әгәр көчле буран шартларында сез бинада бикләнеп калсагыз, сак булыгыз, паникасыз үзлегеңнән кар астыннан чыгу мөмкинлеге юкмы икәнен ачыклагыз (булган инструментны һәм кул астындагы чараларны кулланып). Кар көртләрен мөстәкыйль рәвештә ачып булмаса, коткару бүлекчәләре белән элемтә урнаштырырга тырышыгыз. Радиацияле кабул итү бүлмәсен (телевизорны) кабызыгыз һәм җирле хакимиятләрнең күрсәтмәләрен үтәгез. Азык-төлек запасларының җылысын саклауга һәм экономияле тотуына карата чаралар күрегез.
Машина йөртүчеләргә:
1. Автомобильдә хәрәкәт иткәндә узып китүләрдән баш тарту.
2. Автомобильнең техник торышына, аеруча тормоз системасына, шиннарның торышына игътибар итәргә;
3. Кисәк тормозлардан качарга, кирәк булса, тизлекне салмак кына киметергә кирәк;
4. Сезнең арттан хәрәкәт итүче автомобиль йөртүчеләрне кисәтүче сигнал биреп, тормоз педаленә берничә тапкыр басарга кирәк;
5. Бөтен оптика эш хәлендә булырга тиеш;
6. Хәрәкәтле урыннарда, мәктәпләр янында, чатларда һәм күперләрдә, шулай ук борылышларда һәм төшүләрдә куркынычсызлыкны тәэмин итә торган тизлек белән хәрәкәт итәргә.
Җәяүлеләргә киңәш ителә:
1. Урамнар һәм юллар аркылы чыкканда игътибарлы булырга;
2. Урамны җәяүлеләр өчен билгеләнгән урында гына кисәргә;
3. Машиналар йөрү өлеше өчен, мөмкин булганча, җир өсте яки җир асты җәяүлеләр кичүләре генә файдаланырга кирәк;
4. Хәрәкәт итүче транспорт алдыннан трассаны узмаска;
5. Транспорт агымын каршы яклап кына хәрәкәт итәргә;
6. Югары күрүчәнлек жилетын кулланырга яки кием-салымга яктылыкны кире кайтаручы элементларны беркетергә.
7. Торак яки эш урынында тәрәзәләрдән мөмкин кадәр ераграк торырга кирәк.
Җил көчәйгәндә:
1. Биналардан чыгуны чикләргә, биналарда булырга киңәш итәбез. Балаларны караучысыз калдырмау мөһим.
2. Йорт диварлары янында көчле җилдән качып ятарга кирәкми, чөнки түбәдән шифер һәм башка түбә ябу материаллары төшәргә мөмкин. Бу шулай ук җәмәгать транспорты тукталышларына, төзелеп бетмәгән биналарга да кагыла.
3. Урамда реклама щитларыннан, элмә такталардан, юл билгеләреннән, электр тапшыру линияләреннән ераграк торырга кирәк.
4. Зур агачлар янында булырга, шулай ук алар янында автотранспорт куярга ярамый-җил зур куркыныч тудыра ала.
5. Көчле җил вакытында электр тапшыру линиясе астында басып тору һәм өзелгән электр үткәргечләргә килү куркыныч.
6. Төзелеп килүче яки ремонтлана торган биналар куркыныч арта. Барлык тәрәзәләрне дә тыгыз ябып куярга, балкон һәм лоджияләрдән очып төшәрлек әйберләрне алып куярга киңәш ителә
7. Торак яки эш урынында тәрәзәләрдән мөмкин кадәр ераграк торырга кирәк.
Җил көчәйгәндә:
1. Биналардан чыгуны чикләргә, биналарда булырга киңәш итәбез. Балаларны караучысыз калдырмау мөһим.
2. Йорт диварлары янында көчле җилдән качып ятарга кирәкми, чөнки түбәдән шифер һәм башка түбә ябу материаллары төшәргә мөмкин. Бу шулай ук җәмәгать транспорты тукталышларына, төзелеп бетмәгән биналарга да кагыла.
3. Урамда реклама щитларыннан, элмә такталардан, юл билгеләреннән, электр тапшыру линияләреннән ераграк торырга кирәк.
4. Зур агачлар янында булырга, шулай ук алар янында автотранспорт куярга ярамый-җил зур куркыныч тудыра ала.
5. Көчле җил вакытында электр тапшыру линиясе астында басып тору һәм өзелгән электр үткәргечләргә килү куркыныч.
6. Төзелеп килүче яки ремонтлана торган биналар куркыныч арта. Барлык тәрәзәләрне дә тыгыз ябып куярга, балкон һәм лоджияләрдән очып төшәрлек әйберләрне алып куярга киңәш ителә
7. Торак яки эш урынында тәрәзәләрдән мөмкин кадәр ераграк торырга кирәк.
Бозгалак вакытында:
Сак булыгыз, ашыгмагыз, өслекнең тигезсезлеген истә тотып, бөтен табанга басыгыз. Олы яшьтәге кешеләргә таяк тотып йөрергә киңәш ителә. Таймый торган аяк киеме кияргә тырышыгыз. Машиналар йөри торган юлларда да сак булыгыз. Юл аша җәяүлеләр юлыннан гына чыгарга һәм башта аның куркынычсыз булуына инанырга кирәк. Автотранспорт бозлавыкта кинәт туктый алмый.
Ерак араларга барудан баш тартыгыз.
Игътибарлы һәм сак булыгыз!
Теләсә нинди бәла булган очракта сез һәрвакыт ашыгыч хезмәтләрне бердәм чакыру номерына – «101,112» мөрәҗәгать итә аласыз. Шалтыратулар тәүлек әйләнәсендә шәһәр һәм кәрәзле телефоннардан бушлай кабул ителә.
Россия ГТХМның ТР буенча Баш идарәсенең «Ышаныч телефоны» 8 (843) 288-46-96.