Канәгать булмаган сатып алучының нинди адрес буенча дәгъва җибәрергә тиешлеге турында Россия Федерациясе Югары Суды аңлатты.

Югары судның соңгы мөһим аңлатмаларының берсе товарның сыйфатына дәгъва белдергән сатып алучыларның мәнфәгатьләрен яклау кагыйдәләренә кагыла. Кыйммәтле сатып алулар турында сүз барганда, законның мондый аңлатмалары аеруча актуаль. Яңа кәрәзле телефон-аларның берсе. Беренче карашка, бу гади кагыйдәләрне һәркем белә: әгәр мондый телефон яки башка кыйммәтле техника сатып алганнан соң даими рәвештә ватыла икән, сатып алучы аны кире кайтара һәм акчасын кире ала ала. Моның өчен сатучыга дәгъва җибәрергә кирәк. Бу хат булмаса, сатып алучыга өстәмә түләүләр турында судта бәхәсләшү мөмкин түгел диярлек. Һәм менә бу чынлыкта сыйфатсыз товар аркасында бәхәс тәртибе турында төп кагыйдә күп кенә сатып алучылар я бөтенләй белмиләр, я хәтерләмиләр. Әмма монда мондый дәгъва җибәрелгән адрес мөһим, товар сатып алынган кибеткә түгел, ә компания теркәлгән юридик адрес буенча. Югыйсә, судта сатып алучы неустойка һәм штрафны түләтә алмаячак. Сатучы сатып алучының таләбен канәгатьләндерә алмаса, Суд штраф санкцияләре кертми. Бу тәртипне Югары суд раслый, мондый хәлдә сатучы кулланучының таләпләрен үз теләге белән канәгатьләндерә алмавын күрсәтә. Бу бәхәсне Право.ги.  портал күреп алды Бу гражданлык эшендә сүз Краснодар кешесе кибеттән кыйммәтле кесә телефоны сатып алуы белән башланды. Ләкин бер айдан соң аның телефоны ватылды. Граждан гаджетны гарантияле ремонт бүлегенә биргән. Анда җитештерү җитешсезлеге табылган, программа тәэминаты яңартылган, ә аннары хуҗасына кайтарылган. Әмма яхшырак булмады керүче шалтыратулар узмады, элемтә өзелде. Граждан экспертизага заказ бирә, ул җайланманың җитештерү җитешсезлеге булуын раслый һәм аны "икътисади яктан ремонтлау максатка ярашлы түгел"дип әйтә. Белгечләрнең мондый нәтиҗәсеннән соң сатып алучы кибеттән товарның бәясен кире кайтаруны таләп итә. Ул үз дәгъвасын юридик адреска түгел, ә телефон сатып алган кибеткә җибәргән. Соңрак судта сатучы бу хатны алмавын әйткән, шуңа күрә җавап бирмәгән. Сатып алучы, үз гаризасына җавап алмагач, судка бара. Анда ул кибеттән телефон бәясен, бәйсез экспертиза, неустойка һәм штраф чыгымнарын, мораль зыянны компенсацияләүне һәм почта җибәрүләренә чыгымнарны арттыруны сорый. Гомумән алганда, 1,4 миллион сум чыга. Сатучы штраф санкцияләрен түләтүгә каршы, дәгъваны дөрес булмаган адреска җибәргәннәр дип белдерә. Краснодар район суды дәгъваны өлешчә канәгатьләндерә. Ул сатучыдан товарның бәясен түләтте, неустойка, штраф, мораль зыянны компенсацияләү суммасын киметте. Нәтиҗәдә 313 000 сум чыга. Әмма край суды сатып алучыга штраф та түләнми дип карар чыгара, чөнки ул дәгъваны юридик адреска түгел, ә кибеткә җибәрә. Суд сумманы 101 000 сумга кадәр киметә. Кассация суды мондый апелляция дәлилләре белән килешә. Шуннан соң граждан Югары судка шикаять итә. Анда эшне тикшерәләр һәм апелляция һәм кассация актларын үзгәртмичә калдыралар. Суд, әгәр сатучының сатып алучының таләбен канәгатьләндерү мөмкинлеге булмаса, штраф санкцияләре кертми, дип билгеләп үтте. Апелляция исә сатучының үз теләге белән үз йөкләмәсен үти алмавын ачыклаган, чөнки ул дәгъва алмаган кулланучы аны тиешенчә җибәрмәгән. Калган түләүләргә килгәндә, Югары Советның гражданлык эшләре буенча суд коллегиясе алар белән килешә. Сатып алучы товар өчен акчаны кире кайтарырга хокуклы булган, чөнки суд экспертизасы телефонда җитештерү җитешсезлеге булуын раслаган. Мондый бәхәсләрдә сәүдә мәнфәгатьләрен яклаучы юристлар, дәгъваларны компаниянең юридик адресына юнәлтү "кулланучы экстремизмының"бер формасы дип әйтәләр. Алар әйтүенчә, бу бәхәсне тыныч юл белән җайга салуга һәм товар өчен акчаны кире кайтаруга юл куймау өчен, ә аннары зур компенсацияләр өчен судка мөрәҗәгать итү өчен кирәк. Мондый хәлләр киң таралган, шуңа күрә Югары суд карары бизнес өчен бик актуаль. Дәгъваның дөрес булмаган адрес буенча юнәлеше сатып алучының мәнфәгатьләренә каршы килә, сатып алучыларны яклаучы юристлар ризалашмый. Аларның сүзләренчә, дөрес булмаган адреска дәгъваның юнәлеше еш кына процессуаль нигезләрне белмәүдән килә. *РФ Югары судының 18-КГ23-81-К номерлы карары